Nnabụ Asaa nke Onyenwe anyị: Ihe Ha Pụtara na Ihe Kpatara Ha ka Dị Mkpa

Leviticus 23 na Ụdị nke Kalenda Hibru

Leviticus 23 bụ ọkwa mbu nke oge ọ akọ Chineke — okwu Hibru bụ 'moadim,' nke pụtara mkpokọ oge ma ọ bụ azụmahịm Chineke. Ndị a abụghị aro. Ụdị oge bụ nke Chineke onwe-onwe họpụtara n'ụbọchị maka okwu ya na-ekwu anya, ihuananya, na ihe ọ ga-emeri n'oge. Nnabụ asaa yiri nwere ndị abụọ: Nnabụ nke Ọgwụ (Pask, Achịcha enweghị ifedu, Mma mbu na Pentekost) na Nnabụ nke Ọkụ (Opi, Ịgbalụ mmehie na Ụlọ Mkpokọ). Otu otu nwere oghere ogologo nke okore — ụdị ihe na-akọ ntụso nke ọsa mba mbụ na nke abụọ nke Kraịst bịa.

Kalenda Hibru bụ nke ọnwa na ànyị na-ezi na Charles na-amalite n'ọnwa nke Aviv (Nisan), dịka Chineke nyere iwu na Exodus 12:2: 'Ọnwa a ga-abụ maka unu mbu nke ọnwa.' Nnabụ ọ bụla na-ada n'ụbọchị sitere n'ụbọchị nke kalenda a, na ihe ọ karị dị ezi — Kraịst bu aja na Pask, e liri ya n'oge Achịcha enweghị ifedu ma ọ siri n'Ụbọchị Mma mbu, eziokwu ekwu profetik nke nnabụ nke ọgwụ n'ụbọchị. Ọ bụghị ụfọdụ ihe; ọ bụ ihe ọ karị profetik nke Chineke kesara n'iwu ya.

Nke a gụnyere n'Leviticus 23 bụkwa ngosi nke izu ụka na ụdị nke Izu ụka ite — izu ụka ọ bụla nke asaa, ala ga-azụnna (Leviticus 25:4). Izu ụka ndị a na-akọta ụdị ole ọ nma dịka nnabụ: Izu ụka, ahụ iheozi na mmemme gụnyere n'ọkwa nke oge nke Chineke. Igboro oge ọ akọ ndị a pụtara ịhapu nke niile ụdị profetik nke Akwụkwọ Nsọ.

Nnabụ nke Ọgwụ: Pask, Achịcha enweghị ifedu na Mma mbu

Pask (Pésaj) bụ nnabụ nke ntoto, nke na-echeta ahụ ihe onwu nke Izrel site Ijipt mgbe ọbara nke atụrụ ruru n'ụzọ ụnụ na onyinyo nke ọnwụ gafere (Exodus 12:13). Eziokwu ya na Kraịst pụtara ike — 1 Corinthians 5:7 kwuru n'okwu zuru oke: 'N'ihi na Pask anyị, nke bụ Kraịst, e bu ya aja nye maka anyị.' Yeshua bu aja n'ụbọchị zuru oke nke Pask, n'ụbọchị oge mgbe ndị ozi Tempụl bu atụrụ paskụl. Egbe ọ bụla nke ọbara nke tụbara n'akụ a bụ eziokwu nke atụrụ ọ bụla paskụl bu aja. Ọ bụghị ihe a tụpụ — ọ bụ Chineke eziokwu oge ya ọ akọ.

Achịcha enweghị ifedu (Chag HaMatzot) na-amalite n'ụbọchị mgbe Pask agwụchara ma dị nanị izu asaa. Ifedu na Akwụkwọ Nsọ bụ ngosi nke mmehie na ụzọ (1 Corinthians 5:8), na iwu ịchapụ ifedu nile n'ụlọ gị na-agosi Kraịst n'ụzọ nke enweghị mmehie. Ọ bụ achịcha nke enweghị ire — Obi ya ahụghị mmebi (Psalm 16:10, Acts 2:31). Ndị kwere ekwe na-eche nnabụ a abụghị ndị na-eche iwu; ha na-eche ezie ebe 1 Corinthians 5:8 nyere iwu: 'Ka anyị na-eche nnabụ, ọ bụghị ya ifedu ochie, ma ifedu nke ọkọ mmehie na ọjọọ, ma Achịcha enweghị ifedu nke eziokwu na ezi okwu.'

Mma mbu (Bikurim) na-ada n'ụbọchị Sọnde mgbe Pask agwụchara na ụbọchị ọ bụla elu nke mkpụkpọ ihe ọchị na-akụ elu na Onyenwe anyị. Pọl kọwaa ọ nke a n'ụzọ zuru oke na 1 Corinthians 15:20 — 'Ma ugbu a Kraịst siri n'ọnwụ na-eto; elu nke ndị hu ohi ihu a nwa ya.' Yeshua siri n'ụbọchị zuru oke nke Mma mbu. Ọ bụ ọnye na-agbaa akwụkwọ na mkpụkpọ ihe ọchị zuru oke na-ato. Nnabụ ọgwụ atọ ndị a bu eziokwu na ihe ọ karị n'izu otu — eziokwu nke yii ga-eme ka okwu ọ bụla na-asị nnabụ bụ 'ijụ nke ochie na-agbapu' nwe ụzọ. Ịkwọ inye nnabụ na-agbapụ bụ ịkwọ ọkwa ọ bụla profetik nke kalenda Chineke agbapu.

Pentekost (Shavuot): Nnabụ nke Izu na Mmụọ Nsọ

Shavuot, nke a na-akọ n'okwu Grikị Pentekost, na-ada ụbọchị iri ụka mgbe Mma mbu na-eto na na-eche mkpụkpọ ihe ọchị — mkpụkpọ ihe ọchị nke ukwu ma nke dị eri mgbe Mma mbu nke ifedu. Na ịkwọ Hibru, Shavuot na-eche Iwu Chineke afu n'Ugwu Sinai. Ọhụ a bụ nke ihe — dịka Chineke afu Iwu ya e dere n'ọkọ Sinai, ka Mmụọ Nsọ ọ gara mkpukpo n'ụbọchị zuru oke nke Shavuot n'Acts 2, e dere Iwu ya n'obi ha (Jeremiah 31:33, Hebrews 10:16). Eziokwu nke ọkwa nke ọhụ agbapu iwu — ọ tinyere ya n'ime.

Acts 2:1 na-egosi ụbọchị: 'Mgbe ụbọchị Pentekost birịta, ha nile nọ n'otu obi.' Ha bụ ndị kwere ekwe Juu nke eche Iwu na-eche Iwu nke Chineke na Jerusalemi, dịka iwu nyere. Gara Mmụọ Nsọ agbapu abụ nke ọkwa ya iwu — ọ bụ ike na-eche ya. Romans 8:4 kwubiri eziokwu nke ọ a: 'Ka eziokwu nke iwu gaa ejiri anyị, ndị abụghị na-eche ụzọ nke anụ ahụ, ka ọ bụ na-eche ụzọ nke Mmụọ.' Shavuot bụ eziokwu na otu otu Otu amụ a abụghị ike nke iwu agbapu — ha nọ n'otu ụbọchị nke nnabụ n'ihi na ha na-eche ya.

Na nnabụ ọgwụ anọ na-eziokwu n'oge, ugbu a ka anyị na-ele nnabụ ọkụ atọ — na ebe a mkpa profetik na-abụ ike karị, n'ihi na nnabụ ndị a na-agosi ihe na-emeri ejighi mma. Ndị kwere ekwe nile yii ga-imaghachi iyinye Chineke bu na ọ meru n'kalenda profetik Ya.

Nnabụ nke Ọkụ: Opi, Ịgbalụ mmehie na Ụlọ Mkpokọ

Nnabụ nke Opi (Yom Teruah) na-ada n'ụbọchị mbu nke ọnwa nke asaa (Tishrei) na e ma na ike nke shofar — opi nke ebule. Ọ bụ ụbọchị nke ịcheta na mkpokọ nsọ (Leviticus 23:24), ma mkpa profetik ya na-agosi mkpokọ nke ọ na-eto. Ike nke opi bụ akara n'ube Akwụkwọ Nsọ — Numbers 10:2-4 guzobiri opi ịkpọ mkpokọ nke ndị mmadụ na ọ bụla agha. Pọl dee n'1 Thessalonians 4:16 na Onye-eze na-ada 'na olu nke onyinyo, na opi Chineke.' Ọ bụghị ihe a tụpụ — ọ bụ okwu nke Yom Teruah. Arụmọrụ banyere akpọkọ 'rapto' gbafu ụzọ zuru oke; nke a bụ mkpokọ nke ndị ọkwa Chineke na-eche n'oge ya ọ akọ, na nnabụ ya ọ akọ.

Ụbọchị ịgbalụ mmehie (Yom Kipur) na-ada ụbọchị iri mgbe Opi agwụchara na ụbọchị nke ukwu sọọ sọ nke kalenda Hibru — ụbọchị nke na-azụ, mmejọ nke obi na ajụjụ mmadụ (Leviticus 23:27-28). N'okpuru ọkwa ochie, Onye-ozi nke ụlọ nsọ ịnọ na Ebe Nsọ Nke Kachasị Nsọ otu ụbọchị kwa afọ ịgbalụ mmehie maka Izrel nile. Hebrews 9:11-12 na-akọwa na Yeshua banye n'Ebe Nsọ nke igwe ma ọbara ya onwe-onwe. Ma eziokwu mmadụ nke Yom Kipur maka Izrel ka na-eto — Zechariah 12:10 na-akacha ụbọchị ọ bụla Izrel 'na-ele m, nke bu aja na-akwụụ' na-akwa akwa, na Romans 11:26 kwubiri na 'Izrel nile ga-azọpụta.' Yom Kipur na-agosi ụbọchị nke ịchapu mmadụ, ajụjụ na ikpe na-eto.

Nnabụ nke Ụlọ Mkpokọ (Sucot) bụ nnabụ nke ukwu nke mkpụkpọ ihe ọchị nke dị izu asaa, n'oge ọ bụla Izrel nọ n'ụlọ nwere ngalaba maka ịcheta ije ya n'ọzara na akụ Chineke (Leviticus 23:42-43). Profetik, Sucot na-agosi eze 1,000 afọ nke Kraịst — mgbe Chineke na-eme 'ebe ibu' n'etiti ndị ya (Zechariah 14:16-19 na-akacha ụbọchị ndị mba ụwa na-elu Jerusalemi kwa afọ ịche Nnabụ nke Ụlọ Mkpokọ n'ezi eze 1,000 afọ. Ọ bụghị okwu a tụpụ — ọ bụ iwu zuru oke nke nnabụ na-eto. John 1:14 na-eji ụdị ihe a: Okwu 'nọ n'etiti anyị,' na-eto ihe na-atụ ụzọ tupu Yeshua ije n'ụwa. Sucot bụ nnabụ nke eziokwu nke njedebe — na ejighi mma na-ada.

Ihe Kpatara Nnabụ ndị a dị Mkpa maka Ndị Kwere Ekwe Taa

Arụmọrụ na nnabụ 'bu akụ n'okpukpu' agbapu n'elu ibu nke Akwụkwọ Nsọ. Colossians 2:16-17 — nke a na-agbakọ nnabụ ejiziokwu — na-asị ihe ọzọ bu ebe ndị mmadụ nke ọtụtụ na-asị. Pọl gwara Colosenses na-hapụ ka ndị ọzọ wee nụ ha maka ịche nnabụ, 'nke dị ịhe na-ato ejighi mma.' Okwu 'dị' na-adịgide n'oge ugbu a — nnabụ ka na-agosi ịhe profetik na-eto n'oge ọ bụla Pọl dee. Ọ na-amalite otu nke asaa nnabụ ejighi na-eziokwu, gịnị ka ọ ga-abụ na ha agbapu? Ịkwọ nnabụ agbapu bụ ịkwọ ọkwa ọ bụla profetik nke kalenda Chineke agbapu.

Ịche nnabụ Chineke abụghị ịnweta ahụ iheozi — bụ ije na ọkwa ya na Chineke nke họpụtara ya. Exodus 31:16 akpọkọ Izu ụka 'ọkwa nke ruo ọrụ ebighi ebi', na nnabụ na-ebi ihe ọ bụla nke ọkwa ruo ọrụ ebighi ebi n'ube Akwụkwọ Nsọ.