Ọ na-eme ka Ụkpụ Mmụọ nke Chineke ka Taa? Ihe Akwụkwọ Nsọ Nwere-Ike Kwuru
Ajuju ole na ole na-ekewa ndị Kraịst nke ukwu dika nke a: ọ na-eme ka ụkpụ nke Chineke ka mgbe ọ gwụchara ala nsọ? Ụfọdu na-asị na Jisọs wezụga ya dum. Ndị ọzọ na-asị na naanị akụkụ 'ayị ajụ' ka e tinyere n'ala nsọ. Akwụkwọ Nsọ, mgbe a gụrụ ya nke mma na omume ziri ezi, na-enye azịza ọ doro anya nke ọtụtụ ụlọ ama Kraịst ọ bụla tụpụrụ ilu.
Eriri Ihe Ọ Bụ
“"Echetanyelu na m abịakwụla iji wezụ Ụkpụ Mmụọ ma ọ bụ Ndị Amụma; abịakwụla iji wezụ ha kama iji mezuo ha. Akọrọ m unu eziokwu: ebe ala na eluigwe ji nọ, naanị akara ohu ma ọ bụ ntụ nta ọnụ agịgị agaghị apụ n'Ụkpụ Mmụọ ruo mgbe ihe dum agbachiela." — Matthew 5:17-18”— Matthew 5:17-18
Jisọs Kwuru na Ụkpụ Mmụọ ka na-adị — ma ọ nwere ihe o zaa
Matthew 5:17-19 bụ otu n'ime akụkụ akwụkwọ ọ kacha mkpa nke New Testament dum, na nke a na-echefubeghị nke ukwu. Jisọs meghere Sermon nke Mount —nkuzi ya kacha ogologo— na-ahazi ụzọ siri ike: ọ bịakwụla iji wezụ Ụkpụ Mmụọ ma ọ bụ Ndị Amụma. Ọ na-eji okwu Grik 'kataluo', nke pụtara idakota, ibuzi ma ọ bụ imebezuo. O kwuru n'ụzọ doro anya na nke a abụ nro ya. Ọ bụrụ na iwezụ ụkpụ Mmụọ abụ nro ya kwa, mgbe ọ bụla, mgbe ọ bụla ohere bụ nke ọ nwụru nchụta nke ụkpụ Mmụọ dị ka nke wezụrụ na-emeghabie Jisọs ozugbo.
Jisọs na-agagide karị n'ụche 18, na-ejikọ ike nkụ nke ụkpụ Mmụọ na ike nkụ nke ụwa ozugbo: 'ruo mgbe ala na eluigwe pụrụ ịdapụ.' Lelee elu. Ala ka n'iyi. Nke a pụtara na ụkpụ Mmụọ ka n'iyi. Na n'ụche 19, o tinyere ịkọwa anya na-arụ ọrụ: onye ọ bụla na-abuara ihe otu n'ime ụkpụ Mmụọ a, obere ọbụna, na ịkụ ndị ọzọ ka ike ka nke a, a ga-akpọ ya kacha ḿma n'alaeze nke Chineke. Nke a achọghị ikuwu mma. Jisọs na-ịkọwa mgbe ihe ọjọọ ga-esi n'ụkwụ ụkpụ Mmụọ kwuo —nkuzi nke ọma ụkpụ Mmụọ na-adịchaghị n'ụkwụ ndị Kraịst ka.
Naanị akụkụ akwụkwọ a kwesịrị igwee njikwa. Mana dịka nnukwu ngalaba nke Kraịstịn ọbụla tie n'echiche nke ịga mma dochie ụkpụ Mmụọ, abụ ntu tọn iri ndi a na-akọwalikọ, na-agba agba ma ọ bụ na-echefubeghị n'ike na-akwu ụmụ. Okwu ahụ agaghị akwere ihe ụdị nke ahụ. Jisọs na-akọ okwu maka ike na-adịchaghị nke ụkpụ Mmụọ —ma ọ na-eme ya na mmalite nke sermon ya kacha mkpa, tupu o kwuru ihe ọ bụla ọzọ.
Ọdịiche dị n'etiti Ụkpụ Mmụọ Omume na Ụkpụ Mmụọ Ayị-Ajụ
Ọ nabu ihe dum n'Toraa na-arụ ọrụ n'otu ụzọ —ma ịghọta ọdịiche ahụ bụ ihe dị mkpa. Usoro aja na mgbapụta —ndị nchụaja Levị, ihe aja anụmanụ, ihe ajụ nke ụlọ nsọ —na-ebi anya ya Kraịst. Hebrews 10:1 na-akọwalikọ ha dịka 'onyinye nke ihe mma na-ebi anya.' Mgbe Jisọs a gburu n'ala nsọ dịka aja ihe otu na mgbe nke mma (Hebrews 10:10), mgbapu ndị ọzọ dọtula ihe ọ bụla. O nabu mkpakọ nka ihe ọzọ n'otu ihe mgbe ị nwere ihe ọ bụla tupu gee ihe ọzọ. Nke a bụ ihe kpatara na onye ọ bụla na-eme usoro nke Toraa taa agaghị akụ anụmanụ maka mgbapụta.
Kama Ụkpụ Mmụọ Omume —Ụkpụ Mmụọ Iri, Sọpị Mkpakọ, ụkpụ ihe ọ bụla ọ bụla, ihe ụkpụ nke achọrọ ka anyị si eme ibe anyị ma ọ bụ ka e bu chi —nabu mgbapu ndị ọzọ. O nabu ihe na-ebi anya ihe na-edochikwa ha. Ha na-akpụkpọ isi Chineke ozugbo. Sọpị Mkpakọ etolela n'owu n'Genesis 2:2-3, mgbochiuzụ tupu usoro aja mara onwe ya. Ịmachibị mma, na-ime ihe ọjọọ, ịtụ akụ, na ọgbụgbọ asị na-akpụkpọ ihe omume nke na-adịchaghị na ngwube oge, ọ bụ naanị ihe omume nke adịchaghị oge. Ụkpụ Mmụọ ndị a enweghị oge ịfụ.
Ihe na-emeghabie na-eme na Paul na-eji okwu 'ụkpụ Mmụọ' n'ụzọ dị icheiche n'akwụkwọ ya —mgbe ụfọdu na-ezo na mgbapụta nke mma Mosses n'ozụzụ, mgbe ụfọdu na-ezo na usoro aja na-akụ anụmanụ na-akụ, mgbe ụfọdu na-ezo na isi ihe n'ime isi nke imele ụkpụ Mmụọ dịka ụzọ iji nweta ọmarịcha ísí. Ijikọ ụzọ ndị a na-agụ okwu ọ bụla e wezụ ụkpụ Mmụọ dị ka ọ pụtara otu ihe bụ ụzọ ndị mpaghara dum na-ewu nkuzi na Jisọs ozugbo na-emeghabie n'Matthew 5:17.
Ihe Paul Nwere-Ike Chọrọ n'okwu 'O nabu n'okpuru ụkpụ Mmụọ'
Romans 6:14 —'ị nabu n'okpuru ụkpụ Mmụọ kama n'okpuru ịga mma'— bụ ihe ọ karịrị okwu ọ na-akọwaghị n'ụzọ ziri ezi nke Paul na-eme nlọ. Mmadụ na-agụ ya dịka Paul na-asị na ụkpụ Mmụọ agaghị akpa ndị Kraịst ọzọ. Mana ihe ụkọ ahụ na-amapụ ụkwụ ozugbo mgbe a gụrụ ụche na-esouchiụ. Romans 6:15 na-asị: 'Kedu ihe, mgbe ahụ? A ga-eme ihe ọjọọ n'ihi na ị nabu n'okpuru ụkpụ Mmụọ kama n'okpuru ịga mma? Ekwu! Otu okwu!' Paul agaghị enye ikike iji mebie ụkpụ Mmụọ nke Chineke. Ọ na-asị ihe nke na-adịghị nabu: na ịga mma abụ ọ nabu ihe ana-enye ike iji mebie.
Ịnọ 'n'okpuru ụkpụ Mmụọ' n'ọnụ Paul pụtara ịnọ n'okpuru oma ya —ịga n'ihu nke ụkpụ Mmụọ dịka onye merụrụ ajọ, na ọ nabu onye na-agbaghi ụzọ, na-asụ ike, na agaghị nweta mma. Ndị Kraịst nabu n'okpuru ihe oma ahụ n'ihi na Kraịst enwetala ajọ ihe (Romans 8:1). Mana ịzọpụta n'okpuru oma abụ ọ nabu ihe dịka ịzọpụta n'okpuru ihe achọrọ. Otu onye aghara na-enwe mkpagbu agaghị nọ n'okpuru mkpa nke ụkpụ Mmụọ —kama a na-atụ anya na ọ ga-eme ihe ọ na-akọ site na mgbe ahụ na-aga. Ịnọ n'okpuru ịga mma pụtara na mkpa agbachiri, ọ bụ naanị ihe ụkọ agbachiri.
Paul na-egosi ihe a na-adịghị amabighị n'Romans 3:31: 'Mgbe ahụ nke na-ezo n'ụkpụ Mmụọ dị ka isi? Ekwu! Kama, anyị na-agbakwu ụkpụ Mmụọ.' Nke a abụ ọ na-adịghị amabighị. Paul na-eche nwere ike na ọ na-agụ nkuzi nke Ozi mma nke ya n'ụzọ ziri ezi —na iisio aka kwesịrị ịhụ dịka isi ụkpụ Mmụọ na-adọwụ —ma ọ na-akpọ mkpebi ahụ ụgọ. Iisio aka na-agbakwu ụkpụ Mmụọ. Mgbe ọ bụla a gụrụ Paul n'ụzọ na-ewụ ụkpụ Mmụọ nke Chineke agbachiela agaghị aba ụzọ Paul, na agaghị emeghabie ihe Paul na-asị maka onwe ya.
Ajọ Ihe bụ Ụkpụ Mmụọ—1 John 3:4 Na-akọwalikọ Okwu Ndị
Ọ bụrụ na ịchọrọ ịmara ma ụkpụ Mmụọ ka na-adị, malite n'akọwapụta nke ajọ ihe. 1 John 3:4 na-asị ihe ọ doro anya: 'Onye ọ bụla na-eme ajọ ihe na-abuzu ụkpụ Mmụọ; n'ezie, ajọ ihe bụ ịjụ ụkpụ Mmụọ.' Okwu Grik bụ 'anomia' —n'ụzọ ọkma, na-enweghị ụkpụ Mmụọ. Ajọ ihe, site na akọwapụta ọbụ, bụ ijụ ụkpụ Mmụọ nke Chineke. Ọ bụrụ na ụkpụ Mmụọ agbamakwa, ajọ ihe gagbachịkwa n'ihe na-adịghị mma dum. O gaghị adị ụkpụ Mmụọ ụfọdu ọ bụla na-adịchaghị. Mkpebi ahụ bụ ihe na-adịghị mma n'ụzọ ya —na bụ ihe nke a kpatara ma ọ bụla a gụrụ nkuzi na-enweghị ụkpụ Mmụọ ruo na isi ya.
Akụkụ akwụkwọ a abụ ọ na-akọwalikọ ụkpụ Mmụọ dịka ụzọ ochie na-eme nke mma. Gideon na-ede n'ụzọ ugbu, n'ụdị ndị Kraịst nke New Covenant, n'akwụkwọ na-edere mgbochiuzụ mgbe Kraịst arọkwara. O nabu nka ya mma maka ihe na-adịchaghị na-akọwalikọ ajọ ihe. Ọ na-akọwalikọ ajọ ihe —n'ụzọ ahụ, n'oge nke ụlọ chi. Ụkpụ Mmụọ ka nọ. Ijụ ya ka nọ na ajọ ihe. Na 1 John 1:9 na-eme ka anyị mara ihe ndị Kraịst na-eme mgbe ha na-eme ajọ ihe —ha na-anghaala ma a na-eme ka ha dị ọ che. Usoro dum na-eche nwere ihe na-adịchaghị na ụkpụ Mmụọ nke Chineke.
Nke a bụ ihe kpatara na ajọ ihe bụ ihe Jisọs na-ịkọwa n'Matthew 7:23: 'Ị nakwụla ịmara m; pụọ n'ebe m nọ, ị na-eme ajọ ihe.' Ndị ọ na-agbachi abụ ọ nabu ụmụ ibe na-amabighị Ozi mma. Ha bụ ndị na-akọwa nkpukpụ n'ịzọ ya, wezụ ndị mụ́ mụ́, na-eme ọrụ ike. Ha na-asị na ha bụ nke Jisọs. Kama ha na-eme ajọ ihe —anomia —ndụ na-enweghị ụkpụ Mmụọ nke Chineke. Nke a kwesịrị ịta-gbe onye ọ bụla Kraịst nke a kuziri na ịga mma pụtara na ụkpụ Mmụọ agaghị adị mkpa.
New Covenant Na-edezu Ụkpụ Mmụọ n'Obi Gị—O nabu Iwe Ị
New Covenant na-eso n'ọtụtụ ụzọ dịka ọ ga-eme ụkpụ Mmụọ n'ihe dị iche iche —ọhụụ, Mmụọ, ụkpụ. Mana nke a abụ ihe New Covenant kwuru n'ezie. Jeremiah 31:33, ngọngọ nke New Covenant, na-asị: 'Eme m ka ụkpụ Mmụọ m gụnyenụ ihu ụmụ mmụọ ọ bụ na-ede ya n'obi ha.' Chineke agaghị ezụ ụkpụ Mmụọ n'okpuru New Covenant. O na-agbanwe ọnọdụ nke ụkpụ Mmụọ —site n'ụcha nkwụ ruo n'obi mmadụ. Ụkpụ Mmụọ bụ ụkpụ Mmụọ yenye. Mgbanwe bụ n'ụkọ, ọ bụ naanị okwu.
Hebrews 8:10 na-agụrụ akụkụ akwụkwọ yenye n'New Testament, na-akwubikwa na ọ na-esonụ n'ụlọ chi: 'Eme m ka ụkpụ Mmụọ m gụnyenụ ihu ụmụ mmụọ ọ bụ na-ede ya n'obi ha.' Onye na-edezu Hebrews abụ ọ nabu na-akọwalikọ ọmụmụ ịnọ aghaghị mma maka ụkpụ Mmụọ nke Chineke. Ọ na-akọwalikọ ọmụmụ nke nwere ụkpụ Mmụọ na-adị karị ike n'ihe nke ha na-eme ihe na-esonụ n'ụzọ na-aga mma. Ihe nke New Covenant bụ ibe n'okpuru ụkpụ Mmụọ mara ọma na mara ama, ọ bụ naanị nkwụsị nke ya.
Nke a bụ ihe Ezekiel 36:27 na-akọwalikọ: 'Eme m ka Mmụọ m gbanyenụ ị na-agbazie ihe ọ nwere ka ọ gbasaa, ma-ide ihe ọ nwere ka ọ gbasaa ma gbalite ha.' Ọrụ Mmụọ n'okpuru New Covenant abụ ọ nabu iji ụkpụ Mmụọ agbakwu ike —ọ bụ iji nye ike ka ị mee ihe ụkpụ Mmụọ chọrọ. Mara ọhụụ, bu Mmụọ, na-ije n'okpuru New Covenant pụtara ịghọ onye na-eme ihe ụkpụ Mmụọ nke Chineke chọrọ —ọ bụ naanị onye agbachiela n'azụ. Gideon na-akwubikwa n'1 John 2:3: 'N'ihe a maputara na a maputara ya: ọ bụrụ na anyị mee ihe ọ chọrọ.' Imekọ ụkpụ Mmụọ bụ ihe tụpụ iisio aka maara, ọ bụ naanị ihe na-emeghabie ya.
Ajụjụ Ndị A na-ajụ
Kedu ọnụ 1 John 3:4 na-akọwalikọ ajọ ihe?
Ajọ ihe bụ ijụ ụkpụ Mmụọ. 1 John 3:4 na-enye akọwapụta maara maara nke ajọ ihe: 'ajọ ihe bụ ijụ ụkpụ Mmụọ', na-eji ụkpụ Mmụọ nke Chineke dịka ihe a na-achọpụta ajọ ihe.
Romans 6:23 na-ezo na ihe gini n'okwu ya maka ajọ ihe?
Ọnwụ dịka ihe na-esi n'ajọ ihe. Romans 6:23 na-asị 'ụtụ ajọ ihe bụ ọnwụ' —nke a pụtara na dịka otu ọrụ na-akụ ụtụ, ndị na-eme ajọ ihe na-akụ ọnwụ dịka ụtụ ya.
Dika 2 Timothy 3:15 kwuru, site na mgbe ọhụụ Timotı marachasị Akwụkwọ Nsọ Nsọ?
Site n'oge nwa nta. 2 Timothy 3:15 na-asị: 'site n'ụbọchị nwa nta gị ịmụtara Akwụkwọ Nsọ Nsọ', nke a na-achọpụta ọrịa rụrụ Old Testament n'ihi na New Testament adịbeghị n'ọdịnala na-edepụtara.
Kedu ihe Paul nyere ndị Kraịst ọgbugba n'Acts 13:43, mgbe mgbakọ nke sinagọg wezụta?
Ịnọghazi n'okpuru ịga mma nke Chineke. Acts 13:43 na-ede na Paul na Bernabas 'na-akwado ha ka ha nọgide n'okpuru ịga mma nke Chineke' —ịga mma na imekọ ihe na-adị ime, ọ bụ naanị ike a na-emeghabie.
Kedu nke Ị Maara Maka Ụkpụ Mmụọ na Ịga Mma?
Nye ule nke mmata gị maka nkuzi akwụkwọ nsọ site n'ụjụ anyị maka Akwụkwọ Nsọ.
Budata N'efu →